PODOLE – to piękna kraina, zwana przez wielu “Ziemią mlekiem i miodem płynącą”.
Klimat Podola jest umiarkowany. Temperatury dodatnie dochodzą do 35oC, ujemne do -300C. Jest to wielka równina z głębokimi jarami – korytami rzek, głównie Bohu i Dniestru, wpadającymi do Morza Czarnego oraz dopływów Dniestru – Złotej Lipy, Strypy, Koropca, Seretu, Zbrucza i Smotrycza.
Gleby są tu bardzo żyzne, głównie czarnoziemy, ale na około 1/3 powierzchni zmieszane z piaskiem, marglem i kamieniem wapiennym. Uprawy rolne – to głównie pszenica, buraki cukrowe, kukurydza, winorośl, chmiel i tytoń. Podole jest terenem słabo zalesionym. Występują tu dęby, osika, wiąz, jawor, klon, grab, brzoza, olcha, a miejscami także buk, świerk i jodła. Kopaliny Podola to kamień wapienny, granit, gips, glina, piryt, kamień litograficzny i saletra.
Głównym zajęciem mieszkańców Podola w czasach minionych było rolnictwo i hodowla bydła (słynne podolskie woły i krowy). Handlowano zbożem i bydłem, a przemysł reprezentowały jedynie cukrownie, młyny, gorzelnie, garbarnie oraz fabryki sukna i wyrobów tytoniowych.
Na północy graniczyło Podole z Wołyniem, na wschodzie z woj. bracławskim, na południu z Multanami (Wołoszczyzną), a na zachodzie z woj. ruskim.
Ponoć w IX wieku zamieszkiwało Podole plemię Drewlan. Później korzystając z ustawicznych swarów i niezgody książąt ruskich, ziemie te zagarnęli Tatarzy i panowali tu aż do roku 1331, kiedy to książę litewski Giedymin zajął ziemię podolską i oddał ją w zarządzanie czterem synom brata swego Koriata (księcia nowogródzkiego) – Jerzemu, Fedorowi, Aleksandrowi i Konstantemu. W 1340 roku król Kazimierz Wielki przyłączył Ruś Czerwoną do Korony Królestwa Polskiego a w tym część Podola.
Herbem Podola było złote słońce na białym polu.
W latach późniejszych, za czasów Władysława Jagiełły i jego następców, ziemie podolskie były dość często przedmiotem sporów między Polską a Litwą. Dopiero w 1434 roku zajął całe Podole król Władysław III i uspokoił wrzenie, zrównawszy z prawach i swobodach miejscową szlachtę ze szlachtą polską. Utworzono województwo podolskie, którego pierwszym wojewodą został Piotr Odrowąż.
Ziemia podolska nękana była ustawicznie najazdami ze wschodu – Tatarów, Turków i Wołochów, którzy rabowali, palili i niszczyli ją przemieniając w pustynię. Nawiedzały też Podole rozmaite klęski: trzęsienia ziemi, bardzo mroźne zimy, szarańcza i zarazy.
Za bardzo słabych rządów króla Michała Korybuta Wiśniowieckiego (syna sławnego “Jaremy”) Podole opanowali Turcy. Do Polski powróciło dopiero w 1669 roku za sprawą pokoju karłowickiego.
Władysław Kubów „Terroryzm na Podolu” Warszawa 2003